De Nederlandse Kafka-kring

 

 KAFKAREIS NAAR BERLIJN

 

Ohne jeden Zweifel rate ich Ihnen,

das Wintersemester in Berlin zu verbringen

Kafka aan Robert Klopstock, september 1922

 

Op 2 en 3 oktober 2019 organiseert de Nederlandse Kafka-Kring een reis naar het Berlijn van Kafka.

Wij ontmoeten elkaar al op 1 oktober aan het begin van de avond in een vegetarisch restaurant waar we ‘Griesspeise mit Himbeersaft’ of ‘Kopfsalat mit Sahne’ hopen te eten (Kafka, 4 december 1910)

De eerste volle dag, 2 oktober, is georganiseerd in samenwerking met het www.literaturhaus-berlin.de aan de Fasanenstrasse 23.

’s Morgens zien we daar een prachtige en zeldzame film van Margit Saad: Milena Jesenská – mehr als nur Kafkas Freundin.

’s Middags literaire wandeling onder leiding van Sebastian Januszewski van het Literaturhaus Berlin. Die wandeling is toegespitst op schrijvers uit de tijd van Kafka, onder wie Lasker-Schüler, Mühsam, Benjamin en Tucholsky.

In het restaurant van het mooie Literaturhaus gebruiken we gezamenlijk de avondmaaltijd waarna Hans-Gerd Koch voor ons een inleiding zal houden over Kafka in Berlin. Koch is een kenner van het werk van Kafka. Hij is de schrijver van een informatief boek met dezelfde titel en medeverantwoordelijk voor de Kritische Ausgabe van het werk van Kafka die bij Fischer verschijnt. Er is geen betere inleider voor het programma van de tweede dag.

De tweede dag, 3 oktober, is in Duitsland een feestdag, maar dat staat niet in de weg aan ons programma. Onder leiding van het bestuur van de kring nemen we ‘smorgens U9 om enkele plaatsen te bezoeken waar Kafka en Dora Diamant hebben gewoond. De woning aan de Grunewaldstrasse 13 is er nog maar de huizen aan de Miquelstrasse 8 (waar Kafka Eine kleine Frau schreef) en de Heidestrasse 25/26 zijn verwoest of afgebroken. Er is nog wel een café, Rothenburg Eck, van waaruit het huis aan de Miquelstrasse indertijd te zien was. Daar is een foto van die in het café hangt. Het café gaat speciaal voor ons open.

We bezoeken ook de vlakbij aan de Grunewaldstrasse gelegen Botanische Garten waar het door Dora Diamant overgeleverde poppenverhaal kan zijn ontstaan. En op een bankje in Steglitz proberen we ons voor te stellen dat Kafka daar zat en een ontmoeting had met Egon Erwin Kisch en de Nederlandse journalist Nico Rost.

’s Middags staat een rondleiding op het programma onder leiding van Berlijn- en literatuurkenner Wolfgang Feyerabend. We beginnen op de Hackeschen Markt en lopen in ieder geval langs het gebouw van de Hochschule für die Wissenschaft des Judentums (Tucholskystrasse 9) en het gebouw van het Jüdische Volksheim (Max-Beerstrasse 5). Het wordt verder vooral ‘eine literarische Entdeckungsreise’ door het Scheunenviertel.

De reis wordt 3 oktober afgesloten met een gezamenlijke maaltijd.

Praktische informatie:

Aantal deelnemers minimaal 10, maximaal 15. Wees er dus vlug bij!

De reis en het verblijf moet iedere deelnemer zelf regelen. Reis- en verblijfkosten zijn voor eigen rekening. Wij raden aan tijdig een hotel te boeken, liefst in de buurt van de Savignyplatz.

Bijkomende kosten ongeveer € 250 per persoon. Inbegrepen zijn de excursies, de lezing door Hans-Gerd Koch en de drie gezamenlijke avondmaaltijden.

Graag zo spoedig mogelijk bericht of men meegaat dan wel belangstelling heeft. Definitieve opgave en betaling voor 1 september 2019.

Opgave bij de secretaris van de Nederlandse Franz Kafka-Kring: s.j.munniks@gmail.com.

Betaling op de rekening van de Nederlandse Franz Kafka-Kring bij de ING: NL 27 INGB 0002 5880 76.

 

xxxxxxxxxxxxxxxx

 

Een goed bezochte bijeenkomst met boeiende lezingen oktober 2018! De lezingen staan in het Kafka-Cahier 7.

 

PROGRAMMA

 Jaarvergadering Nederlandse Kafka-Kring

28 oktober 2018 14.00 uur

Goethe-Institut Amsterdam

Herengracht 470 1017 CA Amsterdam

 Toegang € 5

Donateurs van de kring gratis

 

Wout van Bekkum over Kafka en Praag:

Etnisch profileren in Praag en Kafka de verteller

In het begin van de twintigste eeuw woonde een groot deel van de Boheemse Joden in Praag. Zij werden daar geconfronteerd met de andere bevolkingsgroepen en terugkijkend zien we in die tijd in Praag een veelkleurig palet aan identiteiten. Maar de Joodse bevolkingsgroep onderging daardoor op vrijwel alle punten, religieus, politiek, cultureel, een verandering. Het tekende de Praagse Joden, het tekende ook de familie Kafka.

Tegen deze achtergrond staat vooral de betekenis van de talrijke en goed georganiseerde Burschenschaften in Praag centraal. De vraag rijst wat deze en andere bewegingen met Kafka te maken hebben. Waar hoorde hij bij of juist niet bij. Welke invloeden onderging hij.

Kafka had meer dan we kunnen vermoeden te maken had met de pressie die door deze bewegingen werd uitgeoefend. Helpt het ons om hem en zijn oeuvre beter te kunnen plaatsen? We zullen het zien!

 

Prof. dr. W.J. van Bekkum

Wout van Bekkum is hoogleraar Midden-Oosten Studies aan de Rijksuniversiteit Groningen. Hij studeerde aan de Hebreeuwse Universiteit van Jeruzalem en legde zich toe op Middeleeuws-Hebreeuwse dichtkunst in het Byzantijnse Rijk. Tevens was hij in de periode 1996-2001 hoogleraar Modern-Joodse Geschiedenis aan de Universiteit van Amsterdam met als kernthema ‘de geschiedenis van Joods Praag’.   

 

Oskar Baum in de schijnwerpers:

 

Oskar Baum

Sabine Dominik en Emmy van Swaaij brengen met hun lezing de bijna vergeten blinde schrijver Oskar Baum (1883-1941) onder de aandacht. Hugo Bergmann schreef: ‘Baum war eines der aktivsten Mitglieder eines literarischen Freundeskreises in Prag, dem u.a. Max Brod, Franz Kafka, Felix Weltsch angehörten.´

Wie was deze veelzijdige, actieve man? Waarom werd hij door Franz Kafka zo gewaardeerd? Baum, naast zijn werk als musicus en muziekrecensent een succesvol schrijver, behandelde in zijn fictie en non-fictie een rijk palet aan onderwerpen. Zijn literaire werk is nog steeds actueel en verdient opnieuw onder de aandacht gebracht te worden.

Door hun kennis van het brailleschrift hebben Sabine Dominik en Emmy van Swaaij toegang tot bronnen die tot nu toe nog niet ontsloten waren. 

      Dr. Ph. Sabine Dominik       

Sabine Dominik (1959, Aken) heeft na het behalen van haar middelbare schooldiploma een opleiding tot arts-assistent afgesloten. Vervolgens studeerde ze in Würzburg moderne Duitse literatuurgeschiedenis, Slavische studies, folklore en didactiek. Als onderdeel van die studie vertoefde ze een semester in Wenen en ontving ze een beurs die haar in staat stelde om vier maanden in Jeruzalem aan haar proefschrift te werken. (Sabine Dominik, Oskar Baum – Ein Schriftsteller des Prager Kreises. Diss. Universität Würzburg, 1988.) Zowel haar masterscriptie als haar proefschrift hadden de schrijver Oskar Baum tot onderwerp. Sinds 1998 is ze werkzaam bij een levensverzekeringsmaatschappij. Gedurende twee zittingsperiodes heeft ze bovendien voor een lid van de Bundestag gewerkt.

  

Emmy van Swaaij

Emmy van Swaaij (1982, Utrecht) studeerde in de zomer van 2006 af als dramatherapeut, waarna ze zich heeft omgeschoold tot tolk Nederlandse Gebarentaal met als specialisatie het tolken voor Doofblinden. In 2013 sloot ze deze studie af en momenteel werkt ze als freelance tolk Nederlandse Gebarentaal. Sinds 2011 werkt ze intensief aan het toegankelijker maken en in kaart brengen van de nalatenschap van de schrijver Oskar Baum. In 2013 publiceerde ze een audioboek van Das Leben im Dunkeln van Oskar Baum.

 

 

Activiteiten

activiteiten door Kafka-kring

    Geen activiteiten gepland


activiteiten door anderen


    Geen activiteiten gepland